Zombi we wspólnocie mieszkaniowej

wspólnota m

Tytuł jest może dość zaskakujący, ale wbrew pozorom sytuacja ta występuje wcale nie tak rzadko, jakby się mogło zdawać.

Przez zombi rozumiemy tu osobę, która figuruje w księdze wieczystej lokalu jako właściciel, tymczasem wiemy, że już nie żyje. Co więcej, potencjalni jej spadkobiercy nie zgłaszają się do wspólnoty (administratora) lub Sądu, aby uregulować sprawy właścicielskie dotyczące tego lokalu.

Taki lokal generuje zaś koszty (w postaci udziału w kosztach utrzymania nieruchomości wspólnych), które muszą zostać pokryte przez innych właścicieli. Tak więc po stronie wspólnoty istnieje roszczenie o zapłatę przeciwko spadkobiercom zmarłego. Najpierw jednak musimy ustalić tych spadkobierców.

Poniżej kilka praktycznych rad, jak to zrobić:

1. Uzyskanie odpisu aktu zgonu

Oczywiście akta stanu cywilnego są chronione i nie są dostępne dla każdego. Aby je uzyskać, należy złożyć wniosek do dowolnego Urzędu Stanu Cywilnego na terenie kraju. Sam wniosek powinien zawierać:

a) posiadane przez nas dane dot. zmarłego (najlepiej imię i nazwisko, PESEL, imiona rodziców, data i miejsce zgonu);

b) wykazanie interesu prawnego do uzyskania tych informacji. W przypadku wspólnoty można załączyć kartotekę lokalu z wykazaniem zadłużenia. Wspólnota ma bowiem interes w przeprowadzeniu postępowania spadkowego po zmarłym oraz ustaleniu spadkobierców, aby zaspokoić swoje roszczenia.

Opłata za skrócony odpis aktu zgonu wynosi 22 zł, a za pełny 33 zł. Czas oczekiwania jest różny. Jeśli osoba zmarła po 2015 roku, najczęściej odpis uzyskamy natychmiast po złożeniu wniosku. Podobnie jest w przypadku, gdy osoba zmarła na terenie działalności Urzędu Stanu Cywilnego, do którego składamy wniosek. W pozostałych przypadkach powinniśmy uzyskać odpis do 7 dni roboczych.

2. Ustalenie kręgu potencjalnych spadkobierców

Następnie powinniśmy ustalić krąg potencjalnych spadkobierców oraz ich adresy zamieszkania. W przypadku, gdy brak nam danych na ten temat, powinniśmy w tym celu złożyć wniosek do Centrum Personalizacji Dokumentów MSWiA (podmiot prowadzący rejestr PESEL).

Wniosek powinien zawierać:

a) prośbę o podanie informacji o kręgu spadkobierców wraz ze wskazaniem adresów zameldowania tych osób,

b) wykazanie interesu prawnego (zadłużenie wobec wspólnoty).

W terminie 30 dni CPD wskaże nam wszystkich żyjących potencjalnych spadkobierców, którzy w postępowaniu sądowym pomogą nam ustalić prawidłowy krąg zainteresowanych.
Jednocześnie CPD poinformuje o wysokości opłat, jakie należy uiścić; dopiero wówczas przekaże nam dane. Zazwyczaj jest to kwota 22 zł od rekordu.

Niemniej, system PESEL ma wady, np. bez znajomości imion obojga rodziców CPD nie ustali danych dzieci pozamałżeńskich.  Tak więc ostatecznie krąg spadkobierców może być inny niż ten wynikający z danych uzyskanych od CPD.

3. Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku

Gdy ustalimy krąg spadkobierców, wówczas możemy złożyć wniosek do Sądu o stwierdzenie nabycia spadku. Tego rodzaju wniosek składamy do Sądu właściwego  według ostatniego miejsca zamieszkania zmarłego. Do wniosku należy załączyć odpis aktu zgonu spadkodawcy (w oryginale), czyli zmarłego oraz odpisy aktów urodzenia spadkobierców. Dlatego też od razu najlepiej byłoby wystąpić do USC o wydanie skróconych odpisów aktów urodzenia (małżeństwa) tych osób. Gdy tego nie zrobimy, Sąd może nas wezwać do uzupełnienia tych braków.

Za złożenie wniosku uiszcza się opłatę w wysokości 50 zł.

Aby wydać postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, Sąd przeprowadzi rozprawę, na której będzie pytał wskazane przez nas osoby o to, czy są inni potencjalny spadkobiercy, a także czy przyjęły lub odrzuciły spadek. Jeśli okaże się, że są inne osoby zainteresowane, to Sąd wezwie je do udziału w sprawie. Jeśli zaś na rozprawie będą wszyscy spadkobiercy, wówczas Sąd może wydać postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, wskazując spadkobierców i ich udziały.

4. Pozew

Znając spadkobierców, możemy wezwać ich do zapłaty należności za lokal. Wezwanie obejmuje całe zadłużenie, zarówno przed śmiercią, jak i po śmierci dotychczasowego właściciela.

Z przeprowadzeniem całej procedury warto się śpieszyć z uwagi na 3-letni okres przedawnienia. Nie ulega ono zawieszeniu na czas trwania postępowania spadkowego.